Zzp’ers in de zorg en de Wet DBA: de stand van zaken

Het kabinet heeft een zogenoemd handhavingsmoratorium ingesteld tot 1 januari 2021. Dat betekent dat het toezicht op de kwalificatie van arbeidsrelaties in het kader van de loonheffingen is opgeschort.

Indien sprake is van kwaadwillende opdrachtgevers of opdrachtgevers die hun werkwijze niet snel genoeg aanpassen, nadat de Belastingdienst een dienstbetrekking heeft geconstateerd, kan de Belastingdienst wel handhaven.

Toezichtsplan

Uit het toezichtplan blijkt dat de Belastingdienst de volgende instrumenten gaat inzetten:

• algemene communicatie, waaronder informatie via website, voorlichting en publicatie van modelovereenkomsten en via handhavingscommunicatie;
• beoordelen van voorgelegde modelovereenkomsten;
• vooroverleg conform Besluit Fiscaal Bestuursrecht en beschikking verzekeringsplicht;
• bedrijfsbezoeken en boekenonderzoeken bij individuele opdrachtgevers;
• sectoraanpak als problematiek breed in de sector speelt (hierbij is nadrukkelijk de sector zorg genoemd!).

Indien de Belastingdienst handhavend optreedt bij de opdrachtgever  (bijvoorbeeld n.a.v. een boekenonderzoek), kan dat leiden tot correcties op de inkomensheffingen bij de opdrachtnemer  (zorg-zzp’er).

Beoordeling arbeidsrelatie

De Belastingdienst toetst o.a. de volgende onderdelen voor het beoordelen van een arbeidsrelatie in het kader van de loonheffing:

• declareert de zorg-zzp’er onder eigen naam en AGB-code?
• loopt de zorg-zzp’er debiteurenrisico?
• werft de zorg-zzp’er opdrachten?
• wordt er, in materiële zin, geïnvesteerd door de zorg zzp’er?
• wordt de zorg-zzp’er slechts ingehuurd voor een tijdelijke periode i.v.m. een bijzondere omstandigheid?

Beoordeling met gevolgen

Op het moment dat de zorg-zzp’er op bovenstaande onderdelen slecht toetst, is de kans groot dat de hij/zij niet kwalificeert als ondernemer door de Belastingdienst. Het gevolg daarvan is dat het inkomen niet als ‘Winst uit onderneming’ wordt beschouwd, maar als ‘Resultaat uit overige werkzaamheden’. Voor de tweede categorie gelden nauwelijks fiscale faciliteiten, waardoor er meer inkomstenbelasting verschuldigd is dan wanneer men als ondernemer kwalificeert.

Wees op uw hoede 

Voldoet de zorg-zzp’er juist aan veel van bovenstaande onderdelen, dan komt hij/zij sterk uit de beoordeling.  Dat wil niet zeggen dat er geen sprake meer kan zijn van een dienstbetrekking in het kader van de loonheffingen. Wees dus altijd op uw hoede. Wanneer de Belastingdienst stelt dat er sprake is van een dienstbetrekking, dan zal dat betekenen dat vanaf dat moment de opdrachtgever de betreffend zzp’er als werknemer dient te beschouwen. Wanneer die aanwijzing niet wordt gevolgd, zal er handhavend worden opgetreden bij de opdrachtgever middels naheffing loonheffingen etc. Van terugwerkende kracht zal geen sprake zijn, tenzij er ten aanzien van de opdrachtgever sprake is van kwaadwillendheid.

Drie criteria 

Wanneer is daar sprake van? Er zijn drie criteria genoemd. Wanneer die alle drie  bewezen kunnen worden is, er sprake van kwaadwillendheid. Die drie criteria zijn:

1)     Er is sprake van een (fictieve) dienstbetrekking;

2)     Er is sprake van evidente schijnzelfstandigheid; 

3)     Er is sprake van opzettelijke schijnzelfstandigheid.

Wanneer er bijvoorbeeld willens en wetens wordt afgeweken van hetgeen er schriftelijk is overeengekomen, dan kan aan deze zware bewijslast zijn voldaan. Voor het overige zijn er geen duidelijke voorbeelden te geven en blijft er dus een enigszins grijs gebied bestaan t.a.v. die kwaadwillendheid. In het handhavingsmoratorium staat wel dat men hier terughoudend mee om zal gaan.  Bij twijfel over eventuele dienstbetrekkingen in het kader van de loonheffing kunt u contact met ons opnemen! Dit memo is opgesteld op basis van de huidige regelgeving per 1 maart 2020

Meer informatie? Neem contact op met de Branchegroep Zorg van Visser & Visser: Johan Noordermeer RB, fiscalist Branchegroep Zorg | [email protected] | 06-15470487

Foto: Shutterstock